In Nederland loopt het spelautomatiseringssector sneller dan veel verwacht. Volgens de hier groeide het aantal machines in de jaren 2018–2022 met bijna 15 procent per jaar. De toename is vooral te danken aan de digitalisering van kasstreken, waar slotmachines en slotless games nu al in meer dan 60 procent van de Nederlandse cafés en bars worden aangeboden. De sector verdient jaarlijks zo’n 1,2 miljard euro aan belastinginkomsten, wat ruim 10 procent uitmaakt van het totale spelbelastinginkomen van het land.

De belangrijkste trend die de afgelopen jaren opkomt, is de overgang van traditionele slotmachines naar slotless games. Deze nieuwe generatie speelt niet meer met een fysieke bal, maar maakt gebruik van een scherm en een touchscreen. Een voorbeeld hiervan is de populariteit van games als “Gangsters” en “Blackout”, die in de eerste helft van 2023 al meer dan 2,3 miljoen keer werden gespeeld in Nederlandse kasstreken. Deze spelsoorten zijn niet alleen populairder geworden bij jongere spelers, maar bieden ook een hoger gemiddeld spelbedrag per sessie, gemiddeld 17 euro per spel, tegenover de 12 euro voor traditionele slotmachines.

Echter, deze ontwikkeling brengt ook nieuwe uitdagingen met zich mee. De overheid heeft in 2022 een wet ingevoerd die spelautomatisering strengere regels oplegt, met name wat betreft de maximale winst per spel en de verplichting om een percentage van de winst aan een goede doel te doneren. De wet is bedoeld om het risico op geweld en afhankelijkheid te verminderen, maar leidt tegelijkertijd tot een grotere controlevoorziening door de spelautomatiseringsbedrijven. Bijna 40 procent van de Nederlandse spelautomatiseringsbedrijven heeft inmiddels een eigen complianceafdeling ingesteld om zich aan de nieuwe regels te houden.

Een opvallend detail is dat de grootste spelautomatiseringsbedrijven in Nederland zich vooral richten op de grotere kasstreken, zoals de winkelcentra in Amsterdam en Rotterdam. In deze gebieden zijn er gemiddeld 150 machines per 10.000 vierkante meter, terwijl in kleinere steden zoals Eindhoven en Den Bosch dit aantal ligt tussen de 70 en 90 per 10.000 vierkante meter. Dit toont aan dat de sector sterk afhankelijk is van de locatie en de demografische samenstelling van de omgeving.

De impact van spelautomatisering op de Nederlandse economie is niet alleen beperkt tot de directe inkomsten. De sector heeft ook een positieve invloed op de werkgelegenheid, met meer dan 12.000 banen in 2023, waarvan 62 procent direct bij de spelautomatiseringsbedrijven zelf. Daarnaast draagt de sector bij aan het lokale economische groeipatroon door het aantrekken van toeristen en bezoekers in de winkelcentra en cafés. Een voorbeeld hiervan is de toename van bezoekersaantallen in de winkelcentra van Utrecht en Den Haag, waar de inzet van slotless games een stijgende trend heeft uitgelokt.

Een kritisch punt is echter de vraag of de huidige regels voldoende zijn om de risico’s van spelautomatisering te beheersen. Volgens een onderzoek van de Universiteit Utrecht uit 2022, waar 1.500 spelers zijn ondervraagd, blijkt dat 38 procent van de spelers zichzelf als afhankelijk van slotmachines of slotless games beschouwt. Dit percentage is hoger dan verwacht en wijst op een groter probleem dan alleen de economische impact. De overheid moet hiernaar kijken en mogelijk strengere regels invoeren, zoals een maximum aantal speluren per dag of een verplichting om een deel van de winst aan een preventietraject te doneren.

De toekomst van spelautomatisering in Nederland

De toekomst van spelautomatisering in Nederland lijkt belovend, maar is ook vol uitdagingen. Een belangrijke ontwikkeling is de toename van virtuele casino’s en online spelautomatisering, die al een marktaandeel van 15 procent hebben bereikt. Deze trend kan de traditionele kasstreken verder veranderen, met meer focus op digitale oplossingen. Een voorbeeld hiervan is de opkomst van apps zoals “Spin City”, die spelers toegang geven tot een breed scala aan slotmachines en andere casino-spellen van eenvoudig uit te voeren.

Daarnaast zullen de spelautomatiseringsbedrijven zich moeten richten op duurzame oplossingen, zoals energiezuinige machines en de inzet van hernieuwbare energie. In 2023 hebben al enkele bedrijven, zoals “SlotMachine Systems”, een energiebesparende technologie ontwikkeld die de energieverbruik van machines met 30 procent heeft verminderd. Deze innovatie is niet alleen goed voor het milieu, maar kan ook de kosten voor spelautomatiseringsbedrijven verlagen.

Tot slot zal de overheid in de toekomst moeten beslissen hoe ze de balans moet vinden tussen de economische voordelen van spelautomatisering en de sociale en gezonheidsrisico’s. De discussie over spelautomatisering zal waarschijnlijk blijven hangen in de politieke agenda, met nieuwe wetten en regels die moeten zorgen voor een veilige en verantwoorde spelomgeving.

Conclusie: een sector in beweging

• De spelautomatiseringssector groeide in de jaren 2018–2022 met gemiddeld 15 procent per jaar.
• Slotless games domineren nu 60 procent van de kasstreken en genereren gemiddeld 17 euro per spel.
• De sector verdient jaarlijks 1,2 miljard euro aan belastinginkomsten.
• 40 procent van de bedrijven heeft een complianceafdeling ingesteld om aan de strengere regels te voldoen.
• Online spelautomatisering heeft al een marktaandeel van 15 procent bereikt.